Negatywne konsekwencje przekształcenia użytkowania wieczystego

Marcowy wyrok Trybunału Konstytucyjnego ws. przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności pozwolił na dokładniejszą analizę przepisów prawa. Nieudane przekształcenie użytkowania wieczystego we własność może przyciągnąć uwagę organu samorządowego, co z kolei może skutkować aktualizacją opłaty rocznej - alarmuje Deloitte.

Autor: Housemarket.pl 30 października 2015 13:26

Jak tłumaczą eksperci Deloitte, przed wyrokiem wiele podmiotów w poprzednich latach występowało o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Jednorazowa (lub rozłożona na kilka rat) opłata z tego tytułu była z wielu względów atrakcyjna. Przekształcenie pozwalało na uzyskanie szerszych uprawnień do nieruchomości, z reguły koszt przekształcenia (w wypadku nieruchomości o przeznaczeniu komercyjnym) mieścił się w granicach 30-45 proc. wartości nieruchomości. Biorąc pod uwagę, że opłata roczna za użytkowanie wieczyste takich nieruchomości wynosi 3 proc. wartości nieruchomości, przekształcenie szybko się zwracało.

Inna korzyść to m.in. mimo większego, skumulowanego wydatku związanego z przekształceniem, przekształcenie pozwalało uniknąć ryzyka związanego z podnoszeniem opłat rocznych za użytkowanie w przyszłości. Co więcej, zasady określone w ustawie z 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania w prawo własności były w opinii samorządów niekorzystne, głównie z powodu odebrania samorządom autonomii w decydowaniu o własnym zasobie mieszkaniowym. Prawo do przekształcenia przysługiwało bowiem każdemu wnioskodawcy, który spełniał wymagania ustawowe, co powodowało, że samorządy nie mogły co do zasady odmówić dokonania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.

Konsekwencje wyroku

Z inicjatywy Rady Miasta Szczecina i Rady Gminy Ustronie Morskie rozpoczęło się w 2013 r. postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym zmierzające do oceny przepisów omawianej ustawy. W dniu 10 marca 2015 r. TK stwierdził, że rozszerzenie zakresu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności narusza zasady zaufania do państwa i prawa oraz sprawiedliwości społecznej, a także podstawy samodzielności gmin. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego wywarł skutek z dniem ogłoszenia, to jest z dniem 17 marca 2015 r.

Na płaszczyźnie proceduralnej oznaczało to dwie kwestie: utraciły moc przepisy dające osobom prawnym możliwość żądania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, a także decyzje wydane w takich sprawach po 17 marca były obarczone wadą prawną stanowiącą podstawę do stwierdzenia ich nieważności. Bez znaczenia pozostawało, kiedy dany podmiot złożył wniosek o przekształcenie. Opieszałość samorządu lub świadome działanie w tym zakresie, skutkowało odmową wydania decyzji lub stwierdzeniem nieważności decyzji już wydanych. Sądy wieczystoksięgowe również odmawiały dokonywania wpisów na podstawie decyzji wydanych po 17 marca.

Czy wniosek o przekształcenie użytkowania wieczystego we własność może przyczynić się do aktualizacji opłaty rocznej?

Aktualizacja opłat rocznych za użytkowanie wieczyste w wielu przypadkach nie ma charakteru regularnego, tj. aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej może być dokonywana nie częściej niż co trzy lata. Aktywność samorządów w tym zakresie jest podyktowana głównie potrzebami finansowymi. W praktyce często jednak można spotkać się z długoletnimi okresami bez aktualizacji opłaty, co zwykle łączy się z brakiem bieżącej praktyki samorządu w tym zakresie.

REKOMENDOWANE DLA CIEBIE

SPOŁECZNOŚCI

House Market: polub nas na Facebooku

House Market: dołącz do nas na Google+

Obserwuj House Market na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych